• * Na Maku zamiast klawisza Alt używaj Ctrl+Option(⌥)

Inwazyjne gatunki roślin w gminie – procedury, odpowiedzialność i dobre praktyki

online
Miejsce
Internet
Termin
28 sierpnia 2026
Czas trwania
10:00 - 15:00
Cena
449/479 zł
Zapisz się na szkolenie

Przy zgłoszeniach do 14 sierpnia 2026 r. cena wynosi: 449 PLN netto/os.

Kaukaskie barszcze (barszcz Sosnowskiego i barszcz Mantegazziego) oraz rdestowce (ostrokończysty, sachaliński i pośredni) to jedne z najbardziej uciążliwych roślin należących do inwazyjnych gatunków obcych występujących w Polsce. Rośliny te szybko rozprzestrzeniają się i stanowią duże zagrożenie dla rodzimej przyrody, negatywnie wpływają na bioróżnorodność, a także mogą powodować szkody w gospodarce. Obowiązujące od kilku lat przepisy ustawy o gatunkach obcych nakładają na urzędników, a także właścicieli i zarządców gruntów, na których występują kaukaskie barszcze i rdestowce konkretne obowiązki dotyczące zgłaszania stanowisk tych gatunków do Rejestru IGO oraz realizacji ustawowych działań zaradczych.

Ważne informacje o szkoleniu

Weź udział w szkoleniu i dowiedz się, na co należy zwrócić szczególną uwagę, by efektywnie – zarówno pod kątem biologicznym, logistycznym, jak i finansowym – zaplanować walkę z inwazją.Przedmiotem proponowanego szkolenia jest kompleksowe zaprezentowanie zagadnień związanych ze zwalczaniem inwazji kaukaskich barszczy i rdestowców. Krok po kroku przeanalizujemy ustawowe obowiązki wynikające z procedury wdrażania przepisów o gatunkach obcych. Wskażemy także praktyczne rozwiązania, które usprawnią zarządzanie terenami objętymi inwazją.

zwiń
rozwiń
Cele i korzyści
  • Zwiększenie wiedzy na temat inwazyjnych gatunków obcych.
  • Podniesienie kompetencji JST w zakresie identyfikacji kaukaskich barszczy.
  • Omówienie obowiązków prawnych JST wynikających z przepisów krajowych i unijnych.
  • Przedstawienie procedur wynikających z ustawy o gatunkach obcych.
  • Zwiększenie bezpieczeństwa pracowników i mieszkańców.

Jeśli chcesz:

  • rozpoznawać barszcz Sosnowskiego oraz barszcz Mantegazziego i odróżniać je od gatunków podobnych,
  • poznać zagrożenia wynikające z obecności kaukaskich barszczy,
  • dowiedzieć się, jakie są obowiązki JST i właścicieli nieruchomości,
  • potrafić wdrożyć wynikającą z przepisów prawa procedurę zgłoszenia obserwacji do Centralnego Rejestru IGO,
  • dowiedzieć się, jak zgodnie z przepisami koordynować wdrożenie działań zaradczych,
  • poznać dobre praktyki zarządzania inwazją.

- to szkolenie jest dla Ciebie!

zwiń
rozwiń
Program

1. Charakterystyka barszczu Sosnowskiego:
• pochodzenie i rozprzestrzenianie gatunku,
• charakterystyka biologiczna,
• cykl rozwojowy,
• różnice między barszczem Sosnowskiego a barszczem Mantegazziego,
• identyfikacja w terenie,
• miejsca szczególnego występowania.
2. Zagrożenia dla ludzi i środowiska:
• właściwości toksyczne rośliny,
• zagrożenia dla zdrowia mieszkańców,
• procedury postępowania po kontakcie z rośliną,
• wpływ na bioróżnorodność i ekosystemy,
• ryzyka dla infrastruktury i terenów publicznych.
3. Obowiązki prawne JST:
• przepisy UE dotyczące inwazyjnych gatunków obcych,
• ustawa o gatunkach obcych,
• obowiązki gminy jako właściciela i zarządcy nieruchomości,
• kompetencje organów administracji,
• odpowiedzialność właścicieli nieruchomości,
• zgłoszenia mieszkańców i obsługa interwencji,
• finansowanie działań eliminacyjnych,
• dokumentacja i sprawozdawczość.
• tworzenie rejestru zgłoszeń,
• wzory procedur wewnętrznych,
• współpraca z RDOŚ,
• zamówienia publiczne na usługi zwalczania.
4. Procedury postępowania i organizacja działań:
• procedura przyjęcia zgłoszenia,
• weryfikacja występowania rośliny,
• oznakowanie i zabezpieczenie miejsca,
• działania interwencyjne,
• wybór metody zwalczania,
• nadzór nad wykonawcą,
• kontrola skuteczności zabiegów,
• dokumentowanie działań.
• Procedury szczegółowe: 
 Procedura zgłoszenia przez mieszkańca.
 Procedura zabezpieczenia terenu.
 Procedura zlecenia usługi usuwania.
 Procedura kontroli po wykonaniu zabiegów.
 Procedura informowania mieszkańców.
5. Metody zwalczania barszczu Sosnowskiego:
• metody mechaniczne,
• metody chemiczne,
• metody mieszane,
• skuteczność poszczególnych metod,
• sezonowość zabiegów,
• bezpieczeństwo pracowników,
• wymagania wobec wykonawców.
• środki ochrony indywidualnej,
• organizacja prac terenowych,
• błędy obniżające skuteczność zabiegów.
6. Komunikacja społeczna i edukacja mieszkańców:
• przygotowanie komunikatów ostrzegawczych,
• tablice informacyjne,
• działania edukacyjne w szkołach,
• współpraca z mediami lokalnymi,
• obsługa zgłoszeń mieszkańców,
• ograniczanie paniki i dezinformacji.
7. Warsztat praktyczny i analiza przypadków.
 

zwiń
rozwiń
Adresaci
  • pracownicy urzędów gmin i miast, w tym: pracownicy wydziałów ochrony środowiska, gospodarki komunalnej i zarządzania kryzysowego,
  • straż miejska/gminna,
  • jednostki organizacyjne JST,
  • zarządcy terenów komunalnych,
  • przedstawiciele spółek komunalnych.
zwiń
rozwiń
Informacje o prowadzącym

tematem inwazji biologicznych zajmuje się od 2003 r., kiedy zetknęła się z zagadnieniem IGO i połknęła bakcyla. Od tego czasu bierze udział w badaniach naukowych, pilotażach i wdrożeniach dotyczących IGO roślin i zwierząt. Twórczyni Zespołu ekspertów Barszcz.edu.pl. Aktywnie bada rozmieszczenie kaukaskich barszczy w Polsce, poszukując tak miejsc ich występowania, jak i sposobów na efektywne zarządzanie ich inwazją. Inicjatorka akcji Ogólnopolski Spis Powszechny Barszczu Sosnowskiego i Barszczu Olbrzymiego, na podstawie którego powstała internetowa mapa stanowisk barszczy. Współautorka opracowanych na zlecenie GDOŚ kompendiów dotyczących zwalczania inwazyjnych gatunków roślin (m.in. kaukaskich barszczy, rdestowców, niecierpków, kolczurki klapowanej), a także wcześniejszych „Wytycznych dotyczących zwalczania barszczu Sosnowskiego (Heracleum sosnowskyi) i barszczu Mantegazziego (Heracleum mantegazzianum) na terenie Polski”. Autorka licznych opracowań naukowych oraz praktycznych, w tym inwentaryzacji i programów zwalczania. Pomaga w rozpoznawaniu IGO i w doborze strategii zwalczania. Swoją wiedzą na temat IGO dzieli się m.in. za pośrednictwem szkoleń, a także serwisu: https://barszcz.edu.pl i fanpage’u: Barszcz Sosnowskiego i Barszcz Olbrzymi w Polsce. Jej doświadczeniu dotychczas zaufali m.in. GDOŚ, NIK, Ministerstwo Cyfryzacji, Wody Polskie, Sanepid, Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska, Uniwersytet Śląski. Stale współpracuje z ośrodkami naukowymi, fundacjami i stowarzyszeniami związanymi z inwazyjnymi gatunkami obcymi, a także z gminami oraz właścicielami i zarządcami terenów objętych inwazjami.

zwiń
rozwiń
Lokalizacja
Internet

Szkolenia w formule on-line realizowane na żywo za pomocą platformy, która umożliwia obustronną komunikację między prowadzącym szkolenie a uczestnikami.

Koordynatorzy
Piotr Kubiak
Specjalista ds. szkoleń
tel. +48 533 849 116
piotr.kubiak@frdl.org.pl
Informacje dodatkowe

Cena: 479 PLN netto/os. Przy zgłoszeniach do 14 sierpnia 2026 r. cena wynosi: 449 PLN netto/os. Udział w szkoleniu zwolniony z VAT w przypadku finansowania szkolenia ze środków publicznych.

Wypełnioną kartę zgłoszenia należy przesłać poprzez formularz zgłoszenia na www.frdl.mazowsze.pl do 24 sierpnia 2026 r.